Skip Ribbon Commands
Skip to main content

Nieuws

Amsterdam

Leegstand op Europese kantorenvastgoedmarkt neemt af, huren eersteklas vastgoed blijven veelal gelijk


• Volgens de European Office Clock van Jones Lang LaSalle is het Europese leegstandcijfer voor het eerst sinds 2009 tot onder de 10 procent gezakt • Binnen Europa liet de Rotterdamse kantorenmarkt in het vierde kwartaal van 2011 de hoogste huurgroei zien (+2,6 procent)

Amsterdam, 7 februari 2012 - Op de gebruikersmarkt overheerst voorzichtigheid, desondanks is het Europese leegstandcijfer voor kantoorruimten gedaald naar 9,9 procent. Voor het eerst sinds het derde kwartaal van 2009 ligt de leegstand weer onder de 10 procent. Dit blijkt uit recent onderzoek van Jones Lang LaSalle. De huren voor kantoorruimten bleven vrijwel onveranderd. In slechts vier focusmarkten, waaronder de Rotterdamse kantorenmarkt, werd een stijging waargenomen.

Dalend leegstandcijfer

De leegstand daalde in 15 van de 24 Europese kantoormarkten die door Jones Lang LaSalle worden gevolgd. De totale leegstand daalde in West-Europa met 0,2 procent en kwam uit op 9,4 procent. Dit is te danken aan een afname van de leegstand in Londen, Amsterdam en op Duitse markten. De totale leegstand in Midden- en Oost-Europa daalde met 0,6 procent tot 14,4 procent, vooral als gevolg van dalingen in Moskou en Boedapest.

Meer nieuwbouw in vierde kwartaal

Het vierde kwartaal van 2011 liet een forse stijging zien in de hoeveelheid opgeleverde kantoorruimte. In totaal werd meer dan 1 miljoen m2 opgeleverd, een stijging van 41 procent. Maar het totale aantal vierkante meters nieuwbouw dat in 2011 werd opgeleverd, bleef 43 procent achter bij het gemiddelde over de afgelopen 10 jaar. De beperkte nieuwbouw in combinatie met het boven verwachting aantal verhuurde vierkante meters, resulteert in een krapper aanbod.

Huren van eersteklas kantoorruimten ongewijzigd

In het vierde kwartaal van 2011 stegen de huren in slechts 4 van de 24 European Office Index-markten die door Jones Lang LaSalle worden gemeten: Rotterdam (+2,6%), Berlijn (+2,4%), Düsseldorf (+2,1%) en Parijs (+1,3%). In Spanje waren Barcelona (-1,3%) en Madrid (-1,0%) de enige twee steden die een daling lieten zien.

De kantooropname was in het vierde kwartaal 2,9 miljoen m2, dit is 2 procent minder dan in het derde kwartaal van 2011, en 9 procent minder ten opzichte van 2010. In 15 van de 24 markten was de opname echter hoger dan in 2010, met name in Praag (+81%), München (+52%), Luxemburg (+44%) en Parijs (+15%). De opname in Londen was opmerkelijk lager dan in 2010 (-45%).

Jones Lang LaSalle verwacht dat de kantooropname ook in 2012 gematigd zal zijn. Dit houdt nauw verband met de ontwikkelingen in de Eurozone. Naar verwachting kan het aanbod toch nog verder  afnemen, omdat het aantal vierkante meters nieuwbouw in 2012 beperkt zal zijn. De terugval van het aantal nieuwbouwontwikkelingen zal wel minder zijn dan in 2011. Op Europees niveau zullen de huren van eersteklas kantoorruimten stabiel blijven.

Netto-opname stijgt

De netto-opname, dat wil zeggen de wijziging in bezettingsgraad, was 3,3 miljoen m2. Dit is een stijging van bijna 5 procent in het vierde kwartaal, maar 13 procent onder het opnameniveau van 2010 en 10 procent onder het 10-jarig gemiddelde.

Michael Hesp, Head of Research Jones Lang LaSalle Nederland: “Wij verwachten dat de leegstand op de kantorenmarkt in Europa geleidelijk aan minder zal worden. Door een tekort aan financiële middelen zal een aantal nieuwbouwprojecten uitgesteld of geannuleerd worden. We zien dat gebruikers in deze markt eerst bekijken of zij overtollige ruimte opnieuw in gebruik kunnen nemen, voordat zij een verhuizing overwegen. In Nederland bestaat echter nog steeds een financiële prikkel voor gebruikers om te kiezen voor nieuwbouw. Zolang deze prikkels bestaan zal de leegstand in Nederland eerder toe- dan afnemen. Wel zien we dat een stad als Amsterdam succesvol is in het onttrekken van leegstaande kantoren aan de voorraad. Vanuit Nederlands perspectief is het daarnaast interessant om te constateren dat Rotterdam in het vierde kwartaal de hoogste huurgroei liet zien. Dit komt doordat in Rotterdam het afgelopen jaar op toplocaties zeer hoogwaardige nieuwbouw is gerealiseerd en verhuurd. Dit type kantoorvastgoed is nieuw voor de Rotterdamse markt."

Europa investeert 13% meer dan in 2010

De Europese investeringen in kantoorruimte bedragen in 2011 ruim € 115 miljard, een stijging van 13 procent ten opzichte van 2010. Dit is te danken aan de sterke groei in het Verenigd Koninkrijk en een duidelijke stijging in Scandinavië (+33%), Duitsland (+28%), Frankrijk (+26%), Rusland (+81%) en Polen (+33%).

De waarde van eersteklas kantoren steeg in dit kwartaal licht met 0,1 procent. Veranderingen kwamen voor in vijf markten. Door de sterkere investeringsvraag nam het aanvangsrendement af in Luxemburg
(-25 basispunten), Düsseldorf (-20 basispunten) en Frankfurt (-5 basispunten), terwijl het aanvangsrendement steeg in Madrid (+50 basispunten) en Milaan (+15 basispunten).

-         einde bericht –