Skip Ribbon Commands
Skip to main content

‘Nu-even-niet’ zeggen in een ‘always on’ cultuur

​​​

​Thomas Wegbrands, specialist werkplekstrategieën​


​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​Mobiele technologie biedt ons de flexibiliteit om te werken waar en wanneer we willen. Wat zijn hiervan de gevolgen voor ons persoonlijke welzijn? Alleen als we een goede balans vinden tussen werk en privé voorkomen we dat stress te hoog oploopt, met afname van productiviteit tot gevolg en met als uiterste consequentie een burn-out.

In Nederland is in vijf jaar tijd het verzuim door werkstress verdrievoudigd. Volgens ArboNed betaalde het Nederlandse bedrijfsleven in de eerste helft van 2014 bijna 800 miljoen euro aan verzuim door stress. Gemiddeld genomen duurt dit verzuim vier maanden en kost daarmee ruim 20.000 euro per geval. De kosten van behandeling zijn daarbij nog niet eens meegerekend. Hiermee is het een probleem waarvoor iedere organisatie een doordachte en effectieve aanpak zou moeten formuleren. Ook de overheid onderkent dit. Minister Asscher lanceerde in december 2013 niet voor niets een uitgebreid plan van aanpak voor Psychosociale Arbeidsbelasting.

In het algemeen duurt herstel bij psychische en stress gerelateerde klachten veel langer dan de meeste fysieke klachten. Bovendien is er veel kans dat werknemers hierdoor nooit meer helemaal optimaal functioneren. Vaak is toename van werkstress direct gekoppeld aan de zeer sterke druk op de kosten waarmee organisaties te maken krijgen vanwege snelle veranderingen en extreme concurrentie.

Dankzij nieuwe en innovatieve technologie zijn tijd en plaats geen belemmeringen meer en zijn we in staat om in een ongeëvenaard tempo te werken. Beslissingen moeten zonder overleg en binnen enkele seconden worden genomen. Veel bedrijven verwachten een hogere mate van winstgevendheid met minder mensen te realiseren. Met het begrip ‘job densification’ bereikt human capital de grenzen van wat binnen het menselijke vermogen ligt. Er is een ongekende ambitie om méér uit mensen te halen.

Onder deze omstandigheden is het belangrijk om aandacht te schenken aan de geestelijke en lichamelijke gezondheid van de medewerkers die dagelijks de zo fel begeerde aandeelhouderswaarde genereren.

Hieronder een aantal principes die een eerste aanzet geven voor meer balans binnen de werkomgeving.

  • Goed voorbeeld doet goed volgen – Het is belangrijk dat (top)management zelf het goede voorbeeld geeft. In het weekend e-mails versturen en nooit echt ‘weg’ zijn, leidt tot een cultuur van continue aanwezigheid (fysiek en virtueel), wat een serieus gezondheidsrisico met zich meebrengt.
  • Zorg voor plezier in je werk - Geef je werk zodanig vorm dat je plezier hebt in wat je doet. Aan HR de schone taak om dit creatief aan te pakken en zich te richten op ‘functieontwerp’ in plaats van ‘functieomschrijving’.
  • Gebruik de uit-knop - De verantwoordelijkheid hiervoor ligt primair bij jezelf. Maar je kunt als bedrijf ook technologie inzetten als integraal onderdeel van het ‘uitschakelen’. Bijvoorbeeld als het gaat om beschikbaarheid van apparatuur en standaardinstellingen.
  • Train en begeleid het management – Leer (top)management om te gaan met het bieden van ruimte en vrijheid en de mogelijkheden om op afstand en doelgericht leiding te geven. Zorg dat ze signalen herkennen die er op wijzen dat medewerkers de balans dreigen te verliezen.
  • Stimuleer en promoot succesvolle ‘balansverhalen’ – Bijvoorbeeld door de Uit-knop van de mobiele telefoon te koppelen aan een maatschappelijk doel. Zo had JLL onlangs een actie waarbij via het UNICEF Tap Project water werd gedoneerd voor elke minuut dat medewerkers hun mobiele telefoon niet gebruikten.
  • Zorg voor passende voorzieningen en stimulerende prikkels - Faciliteer voorzieningen voor sport, meditatie, yoga enzovoort en creëer een beloningssysteem voor de uren die worden besteed aan gezondheid en welzijn. ​